
Militaire parade en Bevrijdingsconcert: Breda viert uitgebreid 80 jaar vrijheid
Door: Hanneke Marcelis Algemeen UitgelichtBREDA - Dit najaar staat Breda stil bij 80 jaar bevrijding. Al in september werden er exposities rondom het thema geopend en vonden er activiteiten plaats. Tal van activiteiten vinden nog plaats in oktober en november. Maar het hoogtepunt van de activiteiten ligt in het weekend van 26 tot en met 29 oktober. Naast meerdere herdenkingsbijeenkomsten en lezingen staan er ook concerten, wandelingen en een militaire parade op het programma.
Op 29 oktober is het precies 80 jaar geleden dat Breda is bevrijd door Generaal Maczek en zijn soldaten van de 1e Poolse Pantserdivisie. En daar wordt in Breda bij stilgestaan met een zeer uitgebreid activiteitenprogramma, vertelt projectcoördinator Anna Zwezerijnen. “De gemeente Breda heeft het Maczek Memorial verzocht om alles rond 80 jaar bevrijding te vangen in één activiteitenprogramma. Het Maczek Memorial organiseert zelf diverse activiteiten, maar brengt ook de vele activiteiten vanuit andere organisaties en stichtingen samen. Meer dan 30 Bredase en Poolse organisaties zijn de drijvende kracht achter het programma dat hierdoor enorm uitgebreid is.”
Het bevrijdingsweekend
De activiteitenkalender rondom 80 jaar bevrijding loopt van september tot en met november. Maar de climax ligt uiteraard in het bevrijdingsweekend van 26 tot en met 29 oktober, legt Zwezerijnen uit. “Op 27 oktober vindt de 80e herdenking van de bevrijding van Breda plaats op het Pools militair ereveld in het Ginneken en voor het Maczek Memorial Breda. Daarnaast vinden er op verschillende dagen ook herdenkingsbijeenkomsten plaats in meerdere wijken en dorpen.” Zo zijn er ook herdenkingen bij de Vredeskapel in Princenhage, het oorlogsmonument in de Belcrum en het Pools Monument in Bavel.
Militaire parade
Het grootste publiekevenement in het programma van 80 jaar bevrijding vindt plaats op zaterdag 26 oktober. Dan trekt een parade van militaire voertuigen door de straten waar 80 jaar geleden de soldaten van de 1e Poolse Pantserdivisie Breda binnenkwamen. Vervolgens gaat de tocht vanaf de Parade 12 (achter de oude Chassé kazerne) begeleid door een Pools Militaire Orkest uit Zagan in een parademars naar het centrum van Breda. De mars trekt over de Grote Markt en eindigt op het Kasteelplein. Daar vindt vervolgens een vrijheidsfeest plaats met muziek en eten. De mars wordt georganiseerd door de Stichting Bredase Veteranen en Stichting Serce Polski.
De officiële bevrijdingsdag 29 oktober valt dit jaar op een dinsdag; voor velen een school- of werkdag. Toch zal in Breda een feestelijke stemming merkbaar zijn; tijdens de weekmarkt speelt onze stadsbeiaardier een speciaal repertoire; ’s avonds wordt de Grote Kerk aangelicht in de kleuren van de Poolse vlag en vanaf 19.00 uur genieten 1400 Bredanaars van een Bevrijdingsconcert in de Grote Zaal van het Chassé Theater.
Lees verder onder de foto.
![]()
Militairen herdenken tijdens het bevrijdingsweekend - Foto: Tom van der Put
Vlaggen in het straatbeeld
Het is een belangrijke ambitie van het Maczek Memorial om zoveel mogelijk Bredanaars de verhalen van de bevrijding te vertellen. “Daarom zijn we er trots op dat we zo’n grote verscheidenheid aan activiteiten en initiatieven hebben. Van doorlopende exposities tot grote publieksevenementen en van fietstochten tot boeken. Zo kan iedere Bredanaar op laagdrempelige wijze de vrijheid mee vieren en leren over onze bevrijders.”
Eén van de initiatieven die Zwezerijnen graag uitlicht is de samenwerking met NAC. “NAC speelt dit seizoen natuurlijk al in de bijzondere tenues met daarop de namen van alle bevrijders van Breda. En in samenwerking met de club is nu ook een speciale vlag ontworpen voor 80 jaar bevrijding. Die samenwerking is voor ons ontzettend waardevol, omdat NAC natuurlijk een enorm groot bereik heeft binnen Breda. We roepen alle Bredanaars op de vlag buiten te hangen in het bevrijdingsweekend en op 29 oktober. Of dat nou die speciale vlag is, of een andere vlag. Dat maakt voor ons niet uit. Maar door de vlaggen buiten te hangen maken we de bevrijding zichtbaar in het Bredase straatbeeld.”
Wandelen
Aan Bredanaars die liever op eigen gelegenheid de verhalen van de bevrijding van Breda ontdekken, is ook gedacht. Zo is er een nieuwe wandelgids gepresenteerd genaamd: In de voetsporen van de Poolse bevrijders. Het boek werd geschreven door historicus Jack Didden. De wandelgids volgt de voetsporen van de Poolse troepen die Breda in oktober 1944 hebben bevrijd, en biedt wandelaars een unieke kans om zich onder te dompelen in de verhalen en de plekken die met deze bevrijding verbonden zijn.
Ook bieden sinds afgelopen weekend 80 vlaggen Bredanaars de gelegenheid om al wandelend de verhalen van de bevrijding te ontdekken. “Die vlaggen zijn onderdeel van het project Walk of Fame. De vlaggen vormen samen een route door de stad en geven gezicht aan een aantal Poolse bevrijders. Met behulp van een gratis app komen hun verhalen tot leven.”
De activiteiten die Zwezerijnen benoemt zijn slechts een greep uit het programma. “Er zijn fietstochten, concerten, exposities. Het is teveel om op te noemen. Ik zou iedereen aanraden om vooral op de website van het Maczek Memorial Breda te kijken voor een volledig overzicht van alles wat er in de gemeente wordt georganiseerd rondom de bevrijding”, besluit Zwezerijnen.




