Nieuwe fase wietproef gestart: Enkel nog legale wiet in Bredase coffeeshops
Door: Hanneke Marcelis AlgemeenBREDA - De laatste fase van het Experiment gesloten coffeeshopketen, ook wel de ‘wietproef’ genaamd, is vandaag van start gegaan. Dat betekent dat er in Bredase coffeeshops enkel nog legaal gekweekte wiet wordt verkocht. Wel is er een uitzondering gemaakt voor de verkoop van hasj, nadat coffeeshopshouders zorgen hadden geuit over de kwantiteit en kwaliteit van het aanbod.
Vandaag, op maandag 7 april 2025, is de experimenteerfase van het experiment gesloten coffeeshopketen gestart. Dit is de echte start van de zogenaamde ‘wietproef’ waarbij alleen nog gereguleerde cannabis mag worden verkocht in de coffeeshops. De tien gemeenten die meedoen aan de proef zijn naast Breda ook Almere, Arnhem, Groningen, Heerlen, Hellevoetsluis, Maastricht, Nijmegen, Tilburg en Zaanstad. Aan deze start is een lang voorbereidingstraject voorafgegaan.
Eerste stappen in de wietproef
De ambitie om te komen tot wetgeving die cannabisteelt legaal moet maken, stamt uit het regeerakkoord van 2017. Die ambitie kwam voort uit de complexe situatie rondom coffeeshops. Coffeeshops mogen namelijk legaal wiet verkopen. Maar het telen van wiet is in Nederland verboden. Dat betekent dus dat coffeeshops altijd ‘via de achterdeur’ illegaal gekweekte wiet moeten inkopen. Zo is wiet een onderdeel van het criminele circuit. En daar moet met de wietproef verandering in komen. Burgemeester Paul Depla is een groot voorstander van het legaliseren van cannabisteelt. ‘’Ik vind het huidige systeem niet uit te leggen. Stel je voor dat een café bier mag inkopen en verkopen, maar dat we het brouwen ervan zouden verbieden. Ik weet zeker, dan heb je morgen een illegale brouwerij’’, legde hij eerder al eens uit.
Breda was al sinds 2019 geselecteerd als deelnemende gemeente, maar door meerdere vertragingen kon de daadwerkelijke verkoop van gereguleerde cannabis pas eind 2023 op kleine schaal van start gaan in Breda en Tilburg. Die kleinschalige start was bedoeld om kinderziektes in het systeem op te lossen – iets wat volgens Depla goed heeft uitgepakt. Op 17 juni 2024 sloten ook de andere acht gemeenten zich aan bij de wietproef en gingen ook zij legale wiet verkopen, naast de gedoogde wiet.
De experimenteerfase, waarin de regels en het aanbod echt op proef worden getest omdat coffeeshops enkel nog legale wiet mogen verkopen, is 7 april van start gegaan.
Zorgen over hasj-aanbod
Hoewel er inmiddels voldoende gereguleerde hennep beschikbaar is om aan de landelijke startvoorwaarden te voldoen, geldt dat niet voor hasj. Vooral over de beschikbaarheid van betaalbare en populaire soorten gereguleerde hasj zijn onder coffeeshophouders zorgen geuit. Zij betwijfelen of het huidige aanbod in kwantiteit én variatie toereikend is, ondanks dat de kwaliteit van de gereguleerde hasj als goed wordt beoordeeld.
Om de start van de proef niet verder uit te stellen, is in overleg met de minister van Justitie en Veiligheid en de staatssecretaris van Volksgezondheid besloten tijdelijk niet te handhaven op de aanwezigheid en verkoop van illegale hasj in de deelnemende coffeeshops. Dit geldt tot 10 juni 2025. Daarna mag ook hasj uitsluitend nog afkomstig zijn van de geselecteerde, gereguleerde telers.
Leren en bijstellen
Depla erkent dat de experimenteerfase nog veel afstemming zal vergen tussen telers, coffeeshophouders, toezichthouders en overheid. Het gaat immers om een uniek traject binnen een gereguleerd maar beperkt marktmodel. Daarbij speelt ook de vraag en aanbod van variëteiten, zoals joints en edibles, een rol.
Toch is de burgemeester positief: “We zullen ongetwijfeld nog tegen de nodige knelpunten aanlopen en deze met elkaar moeten oplossen. Maar ik heb er alle vertrouwen in dat dit ook in de experimenteerfase van het experiment gesloten coffeeshopketen gaat lukken.”
De nieuwe fase in het experiment duurt in principe vier jaar.
